Obok behawioryzmu i psychanalitycznego podejścia Freud’a humanizm stał się „trzecią siłą” w psychologii. Człowiek wg humanistów to w pełni autonomiczna i samodzielna jednostka.
Jako podmiot swojego własnego doświadczenia obserwuje
rzeczywistość a przyjęte informacje niczym badacz analizuje, wnioskuje i formułuje hipotezy. Nie przyjmuje otaczającego świata w sposób bierny lecz kształtuje go na swój własny indywidualny sposób wykorzystując do tego zdobytą i zorganizowaną wiedzę o nim.
Tym samym człowiek wychodzi poza ramy postrzegania go jako istotę zależną od własnych nieświadomych sił motywacyjnych lub manipulowaną przez środowisko, a staje się jednostką odpowiedzialną za własny los, posiadającą siły do samodzielnego
kreowania i kształtowania osobistych doświadczeń.
Pięć postulatów psychologii humanistycznej wg. J.F. Burgental’a:
- Człowiek jako taki jest czymś więcej niż sumą swoich części.
- Człowiek istnieje w środowisku ludzkim.
- Człowiek jest świadomy.
- Człowiek dysponuje wyborem.
- Człowiek działa celowo.
Zaznaczając, że lista ta nie jest wyczerpana ani skończona i będzie wielokrotnie uzupełniana.
Psychoterapia humanistyczna choć posiadająca wielu reprezentantów i wiele metod skupia się przede wszystkim na jednym celu jakim jest wspomaganie rozwoju jednostki poprzez wyzwolenie potencjalnych twórczych sił.